DeNieuweCroniek
BODEM&LEVEN
Voortgang: De Grote Tuin-Enqûete
Ons doel voor maart 2026 is 60% — we zijn er bijna! Nog niet ingevuld? Hier is ‘ie!
Wie tuiniert op kleigrond weet hoe het kan zijn: nat in het voorjaar, hard en scheurend in de zomer. Zeker wanneer de bodem wat verdicht is, kunnen wortels moeite hebben om door te dringen en blijft water soms te lang staan.
Er zijn planten die meer doen dan alleen groeien. Terwijl ze boven de grond hun stengels, bladeren en bloemen vormen, werken hun wortels ondergronds aan de structuur van de bodem. Zulke gewassen worden ook wel bodemverbeteraars genoemd. Een voorbeeld van zo’n bodemverbeteraar is ‘vezelvlas’.
Vlas kennen we vooral van linnen: het stevige, ademende textiel dat al eeuwen in ons landje wordt gemaakt. Ook de zaadjes zijn bekend: lijnzaad, dat we gebruiken als vezel in brood of yoghurt, of als olie. Het is dus een plant met een lange geschiedenis én veel toepassingen.
Als tuinplantje is vlas minstens zo interessant! Het vormt een fijn vertakt wortelstelsel dat zich een weg baant door compacte grondlagen. Tijdens de groei ontstaan kleine kanaaltjes die na het afsterven van de wortels open blijven. Die natuurlijke gangen verbeteren de lucht- en waterhuishouding en maken het makkelijker voor volgende gewassen om te wortelen. Het is een vorm van biologische bodembewerking, zonder spade of frees.
En alsof dat nog niet genoeg is, bloeit vlas in juni met lichte, helderblauwe bloempjes die het bed zachte, donzige uitstraling geven. Laat je vlas gedurende de zomer indrogen voor structuur, of knip het vlak boven de grond af als je het zat bent. Zo blijven de wortels en bodem intact, en voedt je weer het bodemleven. Zeker op klei kan zo’n gewas een waardevolle rol spelen in een doordachte rotatie. Is er nog een stuk tuin zonder bestemming, of heb je even je handen vol? Overweeg dan eens een plant als vlas, leuk om te zien en lekker laag in onderhoud.
VAN ZAAD TOT DRAAD
Wist je dat Nederland – samen met België en Noord-Frankrijk – tot de grootste vlasproducenten ter wereld behoort? Vlas is eeuwenlang een belangrijk gewas geweest in onze regio. Met het project 1m² vlas 2026 kun je dit ambacht zelf ervaren, gewoon in je eigen tuin.
Het idee is eenvoudig: je verbouwt één vierkante meter vlas en volgt stap voor stap het proces van zaad tot linnen draad. Onder begeleiding van The Linen Project ontvang je praktische nieuwsbrieven, neem je deel aan online webinars en kun je in het najaar je eigen vlas verwerken tijdens een verwerkingsdag in Duiven. Uiteindelijk spin je je eigen linnen draad — misschien wel de basis voor een zelfgeweven theedoek.
Het project laat zien hoe textielproductie eruitziet wanneer je het weer lokaal en kleinschalig maakt. Je leert niet alleen over planten en bodem, maar ook over fermentatie (roten), ambachtelijke verwerking en onze textielgeschiedenis.
Praktisch
-
Periode: maart – december 2026
-
Kosten: €45,-
-
Aanmelden vóór: 21 maart 2026
-
Inclusief: zaad, nieuwsbrieven, 3 webinars en een verwerkingsdag
-
Optioneel: spincursus (€60,-)
Meer informatie op de website, of via het Instagram-account: @_1m2vlas